Risk Premium – Phần Bù Rủi Ro Là Gì? Công Thức Tính Và Ví Dụ

Risk Premium (Phần bù rủi ro) là gì?

Risk Premium (Phần bù rủi ro) là mức lợi nhuận bổ sung mà nhà đầu tư yêu cầu khi đầu tư vào một tài sản có rủi ro, thay vì chọn một tài sản phi rủi ro.

Nói đơn giản:

Rủi ro càng cao → Nhà đầu tư đòi hỏi lợi nhuận càng lớn.

Ví dụ: Nếu gửi tiết kiệm ngân hàng lãi 4%/năm (gần như ít rủi ro), thì khi đầu tư cổ phiếu bạn sẽ kỳ vọng cao hơn 4% vì cổ phiếu có biến động và nguy cơ thua lỗ.

Công thức tính Risk Premium

1️⃣ Công thức cơ bản:

Risk Premium=Expected Return−Risk-Free Rate

Trong đó:

• Expected Return (Lợi nhuận kỳ vọng): Lợi nhuận dự kiến từ khoản đầu tư rủi ro.

• Risk-Free Rate (Lãi suất phi rủi ro): Lãi suất từ tài sản an toàn (thường là trái phiếu chính phủ).

2️⃣ Equity Risk Premium (Phần bù rủi ro cổ phiếu)

ERP=Return thị trường − lãi suất phí rủi ro

Thường dùng trong mô hình định giá như CAPM.

Ví dụ minh họa

Ví dụ 1: Cổ phiếu

• Lợi nhuận kỳ vọng cổ phiếu: 12%

• Lãi suất trái phiếu chính phủ: 5%

Risk Premium=12%−5%=7%

 Nghĩa là nhà đầu tư được trả thêm 7% để chấp nhận rủi ro.

Ví dụ 2: So sánh 2 lựa chọn

Risk Premium = 10% – 4% = 6%

Risk-Free Rate là gì?

Tài sản phi rủi ro thường dùng:

• Trái phiếu chính phủ Mỹ (ví dụ: trái phiếu 10 năm của U.S. Department of the Treasury)

• Tín phiếu kho bạc

• Trái phiếu chính phủ quốc gia uy tín

Phân loại Risk Premium phổ biến

1. Equity Risk Premium (ERP) – Phần bù rủi ro cổ phiếu

2. Market Risk Premium – Phần bù rủi ro thị trường

3. Credit Risk Premium – Phần bù rủi ro tín dụng

4. Liquidity Risk Premium – Phần bù rủi ro thanh khoản

5. Country Risk Premium – Phần bù rủi ro quốc gia

Ứng dụng của Risk Premium

• Định giá cổ phiếu

• Tính WACC

• Mô hình CAPM

• Ra quyết định đầu tư

• So sánh các loại tài sản

Công thức liên quan: CAPM

Trong mô hình Capital Asset Pricing Model (CAPM):

Ri=Rf+β(Rm−Rf)

Trong đó:

• RiR_iRi​: Lợi nhuận kỳ vọng tài sản

• RfR_fRf​: Lãi suất phi rủi ro

• Rm−RfR_m – R_fRm​−Rf​: Market Risk Premium

• β\betaβ: Hệ số đo mức độ biến động so với thị trường

Tóm tắt ngắn gọn